Allereerst is daar Kopstoot. Het magazine van Eva Mouton. In de drie-en-nog-wat-jaar die ik voor de wintertuin heb mogen werken heeft bijna geen enkel project me zoveel hoofdpijn, ongemakkelijke situaties en slapeloze nachten opgeleverd als dit magazine. Maar geen enkel project is dat alles zo hard de moeite waard geweest als dit project.

En dan heb ik het over twee jaar geleden dat dit idee kwam via de avond dat we min of meer huilend tegenover elkaar stonden tot aan vanavond. Maar vooral die keer dat Eva hier kwam om het magazine vorm te geven en ze mij van tevoren sms’te: Het is toch ook wel mooi weer in Nijmegen? Ik heb een open tas bij me. Dat was het moment waarop ik wist wat iedereen moet weten: Eva heeft gelijk. Punt.

De afgelopen maand hebben we de laatste puntjes op de i gezet, het magazine gedrukt en gepresenteerd. En het is geweldig geworden. Ik ben enorm trots op dit ding. Bestellen kun je bij de Wintertuin. Voor een gesigneerd exemplaar kun je bij Eva terecht.

Daarnaast werken we rustig door aan Lucy, die momenteel weer eens een gedaanteverwisseling ondergaat. Donderdag 24 november waren Macronizm en ik te gast in De Avonden, waar we een uitgeklede versie van twee nummers speelden:

Daarnaast heb ik de afgelopen tijd gewerkt aan een monoloog voor een korte film van Vincent Zegveld die waarschijnlijk ergens in maart volgend jaar vertoond gaat worden, heb ik een kinderboek vertaald dat eind december verschijnt, werk ik aan nog een handvol projecten voor begin 2012 en heb ik natuurlijk stug doorgeschreven aan bundel nummer twee.

Wat dat laatste betreft: er is een voorproefje te vinden bij hard//hoofd, waar het gedicht Luuk is gepubliceerd. Het is voorzien van een toffe illustratie van Gemma Pauwels.

Over toffe illustraties gesproken: Jop Luberti, man van het logo dat hier rechts op mijn site en al mijn enveloppen prijkt, heeft vier nieuwe logo’s gemaakt voor De Nieuwe S, waarvan ik er zeker een zal gebruiken in de toekomst.

Over Jop Luberti gesproken… Alweer twee jaar geleden zette hij Gerrit Komrij’s voordracht van mijn gedicht Let them eat cake op muziek. Die track is inmiddels voorzien van een heuse clip, door Rens van Meegen:

U ziet: er gebeurt genoeg. Ik ben er snel weer. Tot dan.

Toen de Mugwumps voor het eerst de veilige grenzen van Nijmegen verlieten om in Groningen een theatershow te geven, moest dat meteen een optreden van twee uur worden. Nu waren wij wel goed maar niet gek: twee uur naar ons gezwam luisteren doe je niemand aan. Er moest een act bij. Lucky Fonz III was toen nog een het best bewaarde geheim van Nederland. Het was denk ik twee weken voordat hij de Grote Prijs won dat ik hem vroeg: “Ga je mee? Je krijgt geen geld. Wel betalen we je treinkaartje en we geven je biertjes.” Hij zei ja.

Vlak voor het optreden in het USVA in Groningen won Lucky Fonz de Grote Prijs, hetgeen resulteerde in een volle bak bij onze show. Het was de tweede theatershow die we deden en het was meteen uitverkocht. Voor zoveel mensen hadden we nog nooit gespeeld. Ik presenteerde die avond Fremdkörper, twee gedichten met foto’s. Lucky Fonz vond een van die gedichten heel mooi en speelde een liedje waarvan de tekst dezelfde strekking had. Ik vond dat een eer.

Daarna nam zijn carrière een hoge vlucht en ik kwam hem nog wel eens tegen, maar elkaar echt spreken deden we niet meer. Toen het gedicht uit Fremdkörper de bundel haalde, dacht ik wel meteen aan hem voor de audioboekversie. Ik mailde hem op goed geluk.

Maanden hoorde ik niks. Ik mailde nog een herinnering en bedacht toen dat de man het te druk had. Ik moest een vervanger hebben. Toen mailde MiaMia. Ze wilde wel een gedicht voor het audioboek doen. Ik besefte hoe stom het was dat ik haar überhaupt niet gevraagd had in eerste instantie. Ik ken MiaMia nog uit de tijd dat ik redacteur bij ORP was en had haar weblog altijd met veel interesse gevolgd, totdat het een stille dood stierf. MiaMia was altijd al bezig met gedichten op muziek en soundscapes te zetten en natuurlijk moest zij op het audioboek. En zo was interpretatie 1 van Elke bouwgrond bezet gebied een feit:

Elke bouwgrond bezet gebied, uitgevoerd door MiaMia.

Een paar weken geleden belde Otto (de naam waaronder Lucky Fonz III zijn dagelijkse leven leidt). Hij had een verrassing. In mijn mailbox. Samen met Willem Sjoerd had hij het gedicht opgenomen. Ja, hij was een tijdje in Zuid-Afrika geweest en had een enorme mailachterstand. Daarom had hij nog niet geantwoord. En hij vond het leuk om te doen. En hij had het dus maar gewoon gedaan.

Elke bouwgrond bezet gebied, uitgevoerd door Lucky Fonz III.

Bedankt, MiaMia.

Bedankt, Otto.

De voetgangers zijn ingehuurde acteurs, gelezen door Frank Tazelaar.

Ja, Frank is mijn baas. Dat is echter niet de reden dat hij op het audioboek staat. Waarom dan wel? Een antwoord in de vorm van een anekdote:

Jaren geleden, toen de gulden nog van hout was en wc-papier niet bestond, speelden de Mugwumps in menig zaaltje een literair spelletje genaamd ‘zapliteratuur’. In diezelfde tijd was Willem Sjoerd van Vliet programmamaker bij de Wintertuin. WS mocht toen een stukje programma maken voor het Wintertuinfestival, dat toen nog in Doornroosje plaatsvond. Het thema van het festival was ‘Onder invloed’ en het door WS samengestelde programma (dat naast de Mugwumps uit Benne van der Velde en Robin Block bestond) heette ‘Heldendoders’. De bedoeling was dat we uit eigen werk en uit het werk van enkele van onze helden voorlazen. Om een lang verhaal kort te maken: het was niet ons beste optreden ooit.

“Frank was eigenlijk niet zo’n fan van jou”, zei Willem Sjoerd.

Ik zin altijd op wraak en/of revanche en toen ik de heer Tazelaar een tijdje later tegenkwam op een Audiotoop-avond in de extrapool, raakten we in gesprek. Ik had net een nieuw dingetje gemaakt voor de mugwumps-shows: Fremdkörper, een combinatie van foto’s en gedichten. Dat had ik ook op het internet gezet, als een soort van ebook. Daar had Frank iets over gehoord.
“Ja, nou, dat is eigenlijk meer waar we mee bezig zijn, met de Mugwumps. Theatervarianten van literaire performances, met acteurs, muzikanten en met beeld en zo”, zei ik.
“O, mooi, doen jullie ook iets met film?”, vroeg Frank.
“Ja”, loog ik.
En zo werd de herkansing van de Mugwumps bij de Wintertuin een feit. We zouden alle vier een film maken voor de Koninginnenacht van de Wintertuin.

Ik wilde uitpakken. Eerst trommelde ik Hadewych op om een verhaal van mij op muziek te zetten, daarna ging Mikken en Klikken aan de slag met een animatie gebaseerd op die track. Op de avond zelf nam Hadewych een bandje mee, en vooral: een grote trommel. Alles echo’de hard door de fabriek (waar de avond werd gehouden) heen en toen de laatste echo was uitgestorven hoorde ik iemand schreeuwen: “Geweldig!”

Dat was Frank Tazelaar.

Sinds die keer mocht ik vaker optreden bij de Wintertuin, werd ik betrokken bij het opzetten van de Literaturjugend en vond ik uiteindelijk een baan. Ik heb veel geleerd van Frank, veel contacten opgedaan en veel kansen gehad. Einde anekdote.

Bedankt Frank.

De films die de Mugwumps maakten zijn trouwens nog te zien: hier.

Blues voor mijn Belgen (in A), gelezen door Maarten Inghels.

Ik geloof niet dat ik Maarten moet voorstellen aan de meeste lezers van dit blog. Hij is de snelstgroeiende dichter van België. En hij is al heel lang. Dat was geloof ik het eerste wat ik tegen hem zei ooit: ‘Je bent langer dan op het internet.’ We hadden al wat mailcontact en hielden elkaars blogs in de gaten en toen Maarten op Onbederf’lijk Vers moest optreden, haalde ik hem een dag eerder op van het station om hem mee te slepen naar een Literaturjugend (en natuurlijk een aantal kroegen).

Op het station stond een lange jongen met een vreemde haardos en een driedagenbaard. Die driedagenbaard bleek later permanent te zijn. De lange jongen had een oude, verweerde leren tas. Dat moest een dichter zijn. Dat moest Maarten Inghels zijn.

Sindsdien hebben we elkaar vaker op het station gezien, zowel in Nijmegen als in Antwerpen, ook al liep dat niet altijd even soepel. Zo kan ik me herinneren dat ik bij Maarten op bezoek ging en hem sms’te: “Ik zit nu in Roosendaal, ben er ver een half uurtje, denk ik.”
Maarten sms’te terug: “Geef me een uur en ik ben er.”
Ik dacht dat dat betekende dat hij er over een uur zou zijn. Ik had het mis. Ik moest hem een tijdstip geven.

Het is tekenend, op een bepaalde manier; Maarten en ik verschillen ook nog wel eens van mening. Dan noemt hij mij ‘underground’ en bedoelt dat ietwat pejoratief. Ik noem hem wel eens ‘dichter’ op die manier. Ondanks dat zie ik hem graag. We drinken koffie, we vatten pinten en we dromen wat weg.

De laatste keer dat ik hem zag leek hij weer langer. Misschien is dat eveneens tekenend. Toen ik hem leerde kennen had hij net zijn eerste publicatie in ORP, het gedicht ‘Strand’ met een veelbetekenende stilte aan het eind (‘zo van je mag nu zwemmen ////// hier’). Inmiddels is hij een niet weg te denken dichter. Hij zette de Eenzame Uitvaart in België op, organiseert het Felix Poetry Festival en komt in januari met een tweede dichtbundel die, naar alle waarschijnlijkheid, zijn naam definitief vestigt. Laat er geen misverstand over bestaan: Maarten Inghels is een dichter. Een erg lange dichter. En een beetje een eenmanszaak.

Ik ben blij dat hij de tijd gevonden heeft wat veelbetekenende stiltes aan mijn gedicht ‘Blues voor mijn Belgen (in A)’ heeft weten toe te voegen. Maarten is een van mijn Belgen.

Bedankt Maarten, we vatten snel weer een pint.

“Het komt wel goed”, zeiden de jongens. Vooral Boris, die mediatraining heeft gehad. De oplossing was: de kroeg uit en een straatje in de buurt inlopen en dat zou rustig genoeg zijn. Dit is hoe het uitpakte:

Twintig minuten voordat ik gebeld zou worden, zat ik met Boris op het verwarmde terras. Ik bedacht me dat mijn telefoon de laatste tijd wel eens uit zichzelf uitging, dus ik controleerde het scherm regelmatig. Toen ging de telefoon en liep ik, luisterend naar Sufjan Stevens, een straatje door. Het regende. Dat was niet het plan. Ik vond een portiek met een deur die leek op een deur die nu niet meer open zou gaan. Verlicht en droog. Net op tijd voor het interview.

Na de zevende vraag kreeg ik de deur die niet open zou gaan in mijn rug (u kunt de deur horen). Toen moest ik tegelijkertijd zoeken naar een nieuwe plek en vragen beantwoorden. Ik vond een garage, met een lamp. De garage zag er ook al uit alsof ze niet meer open zou gaan. Ik stond nu wel in de regen. Met een blaadje. Ik beantwoordde vragen over F. Starik en vroeg me af hoe we daar terecht waren gekomen.

Een paar vragen verder, vlak voor de voordracht, kwamen er twee koplampen op me af en ging de garagedeur waar ik voor stond automatisch open. Ik liep verder en noemde een aantal beelden uit het gedicht van Delphine Lecompte, het gedicht waarop ik reageerde. Ik vond een bouwterrein. Als ik hier weggejaagd zou worden, zou het de politie zijn. En dat zou toch wel mooie radio zijn.

Ik werd niet weggejaagd. Ik luisterde naar de radio, door mijn telefoon, op een bouwterrein midden in de stad. Ik had een natgeregend blaadje in mijn hand waarvan ik zo moest gaan voordragen. Met bijna geen licht. Ik was bang dat mijn telefoon precies nu zou uitvallen.

Maar dat gebeurde niet. Ik droeg voor. Praatte nog even na en zei iets over dichters en afwassen wat ik echt meen. En toen was het voorbij. Ik liep vrolijk terug naar het café, nog altijd luisterend naar de radio, via mijn telefoon. Toen kwam de redactrice weer aan de lijn die ‘bedankt’ zei. Ik begreep dat ik moest ophangen. Ik had graag nog even geluisterd.

Ik kwam de kroeg binnen en daar zaten de Mugwumps aan alweer nieuwe speciaalbieren. “Geef die jongen een biertje.”

Het werd laat. In de NDRGRND tekende iemand een snor op mijn gezicht.

De kolchoz II, gelezen door Ties Hillekens

Ties Hillekens bestiert de OpenDichtBus, Nederlands beste antiquariaat… En dan ook nog eens op wielen. Ik denk niet dat ik lieg als ik zeg dat meer dan driekwart van mijn tweedehands boeken van Ties Afkomstig is. Dat komt omdat de man smaak heeft en hij mijn smaak ook nog eens kent. Ik weet dat ik de bus niet in kan stappen zonder met iets naar buiten te lopen. En zo is Ties waarschijnlijk een van de grootste invloeden op mijn gedichten, via de bundels en boeken die hij voor mij heeft uitgezocht. En sinds kort stuurt hij me (per post) ook nog eens gedichten toe. Ik zou lijstjes kunnen maken van welke bundels die ik bij hem kocht terug komen in ik en mijn mensen, maar daar doe ik u en mezelf geen plezier mee.

Dit gedicht voegde ik als laatste toe aan de bundel. Het is een bewerking van een ouder gedicht. Volgens het NRC gaat dit gedicht over ‘drie jonge mensen die proberen te vluchten uit het werkende bestaan‘. Als dat zo is, dan is Ties de meest aangewezen persoon om dit gedicht voor te lezen. De man werkt in de koude wintermaanden in een fabriek ergens in Eindhoven, om ‘s zomers van festival naar festival te kunnen rijden in de bus. Hij woont dan ‘on the road’, slaapt tussen de boeken. Zo’n leven.

Op mijn bundelpresentatie kreeg ik een eerste druk van Dr. Sax van Kerouac cadeau. Die had hij ‘nog ergens liggen’.

Bedankt Ties, voor alles.

Een man, twee vogels, gelezen door Willem Sjoerd van Vliet.

Willem Sjoerd van Vliet (WS voor intimi) is denk ik de eerste persoon waarvan ik het ooit niet weigerde de dubbelnaam uit te spreken. Dat kwam vooral omdat we samen in de redactie zaten van ORP, waar ook Willem lid van was. En omdat Willem Sjoerd daar de baas van was. En naar de baas hap je niet, tenzij je een snijmachine bent.

WS studeerde in die tijd nog Nederlandse Taal en Cultuur maar dat wilde niet echt vlotten. Na een korte bezinningszomer besloot hij zijn spullen te pakken en, zoals een jongen uit de provincie dat betaamt, naar Amsterdam te vertrekken om Kunstenaar/Superster te worden. (Ik ben er nog steeds van overtuigd dat deze functieomschrijving later op zijn visitekaartjes zal prijken).

Na drie jaar heeft hij het inmiddels tot in de Volkskrant geschopt. Ik heb het idee dat ik veel van Willem Sjoerds creatieve Werdegang heb kunnen volgen en dat stemt me blij. Vooral omdat het goed gaat. En ik ben een slaapplek in Amsterdam rijker.

Maar vooral: WS, dankjewel.

De gedichten worden echter niet door mij, maar door ‘mijn mensen’ ingesproken. Niet al mijn mensen natuurlijk, maar een selectie (het zijn immers maar dertig gedichten). Dit keer: Bert De Geyter.

De badkuip, gelezen door Bert de Geyter.

Hoe ik Bert de Geyter heb leren kennen, kunt u hier lezen. Dat Bert en ik een serie voor Villanella maken hoef ik u vast ook niet meer te vertellen. Dat hij supertoffe kunst maakt, kunt u zelf zien.

Wat u misschien niet wist is dat Bert de bijnaam ‘De Krijter’ kreeg, nadat hij de hele Paraplufabrieken voorzien had van een blauw-geel ruitjespatroon. Of dat hij dan rond de klok van vieren riep: “Tijd voor een apperaaaaatieeeeeeffffjeeeee.” Of dat hij de minst ergonomische werkhouding ter wereld heeft.

Heel misschien wist u niet dat De badkuip het eerste gedicht is dat Bert en ik samen maakten. U vindt het hier terug, bijna een jaar geleden. Cirkels en rond, nietwaar?

Dank u, Bert.

De gedichten worden echter niet door mij, maar door ‘mijn mensen’ ingesproken. Niet al mijn mensen natuurlijk, maar een selectie (het zijn immers maar dertig gedichten). Dit keer: Aafke Romeijn.

Twee paracetamol, gelezen door Aafke Romeijn.

Voor de bezoekers van de Literaturjugend is Aafke Romeijn geen onbekende. Maandelijks trakteert ze ons op een nieuw hoofdstuk uit haar roman in wording. Ik zal er niet al te veel over verklappen. U moet maar eens langskomen.

Ik ken Aafke van Lowlands. In een ver verleden wonnen we allebei de schrijfwedstrijd die toen nog door Jack Nouws elk jaar georganiseerd werd en mochten we voordragen op het festival. Verder was mijn lief meteen fan van Mr. Blue Sky, het bandje waar Aafke de frontbitch van is.
We raakten elkaar enigszins uit het oog tot we op een dag samen moesten jureren bij een schrijfwedstrijd in Nijmegen Dukenburg. Ik bracht Aafke terug naar het station en we besloten de best of-cd van Joy Division de perfecte CD is voor in de auto.

Inmiddels is ze dus de rode draad geworden in de Literaturjugend, maar we mogen niet vergeten dat ze ook voordroeg op de presentatie van Gootlanding van de Mugwumps. Zoals ik al eerder zei: cirkels moeten rond en dus moest ook Aafke een gedicht inspreken. Dat kwam goed uit want ze zat toch in de studio voor haar binnenkort te verschijnen solo-album.

Fijn dat dit even tussendoor kon Aafke. Bedankt.

De gedichten worden echter niet door mij, maar door ‘mijn mensen’ ingesproken. Niet al mijn mensen natuurlijk, maar een selectie (het zijn immers maar dertig gedichten). Dit keer: Jop Luberti.

Bij wijze van belofte, uitgevoerd door Jop Luberti.

Volgens mij hoef ik Jop niet meer te introduceren. Zeker niet voor de vaste lezers van dit weblog. Ik verwijs dan  ook graag naar deze, deze en deze post. Jop woont inmiddels in Londen, waar hij wel eens op bezoek gaat bij Tony Allen. Hij stuurt kaarten en boekjes per post en houdt me per email op de hoogte van de laatste ontwikkelingen omtrent familie Luberti.

Jop is een van mijn helden. Een van mijn beste vrienden. Ik wist dat dit een van zijn favoriete gedichten uit de bundel is. Vandaar Jop. Bedankt, Jop.