Vorig jaar met kerst kreeg ik van mijn zus een Supersampler. Ik was tot dan toe tevreden met mijn Fisheye 2 en was eigenlijk niet van plan een lomo-verzamelaar te worden. En toch gooide ik er een rolletje in toen ik naar Berlijn ging.

Toen ik ze had laten ontwikkelen en afdrukken moest ik meteen aan A Softer World denken, een van mijn favoriete webcomics. Ik besloot het idee te jatten.

Tussen de afdrukken zat een foto van Hamburger Banhof in Berlijn. Ik herinnerde me dat dat museum een vleugel vol kunstenaars had die klaarblijkelijk liever architect waren geweest. Ik had daar iets over opgeschreven. En zo werd het eerste lomopoem geboren:

Ik begon de fotogedichten op facebook en twitter te plaatsen en kreeg er toffe reacties op. Zelfs Lomography Magazine kreeg er interesse voor, maar dan moesten ze wel in het Engels zijn. Het idee om een breder publiek ermee te bereiken sprak me wel aan en sinds Amina ben ik niet meer zo bang om iets in het Engels te doen.

Vooralsnog loopt de communicatie met de mensen van Lomo echter niet zo lekker en inmiddels zat ik met een bult lomopoems die alleen zo nu en dan op facebook waren verschenen. Dus heb ik besloten om er zelf een plek voor te maken, op Tumblr. En omdat ik hip ben, ook op facebook en twitter. Ik heb de hele bups erop gezet en ben nu (bufferloos) van plan om er elke twee weken een nieuwe te maken.

Ik ben van plan er postkaarten van te maken en als gelimiteerde prints te verkopen. In de meeste gevallen zullen er Nederlandse versies beschikbaar blijven. Mailen kan met lomopoems [at] denieuwes.com.

En ja, Kutgitaar was uitgenodigd, uiteraard. Oscar en ik tekenden samen in de kroeg onze powerpoint op een A4′tje en dat werkte ik uit. Martijn ‘Scorsese’ Brugman filmde het resultaat.

Morgen weer op

Op onze weg naar buiten vallen we altijd van de trap. Met opzet. We maken graag lawaai. We zoeken een podium en een publiek.

Tot die tijd komt, doen we alsof heel de wereld ons podium is. We denken het gejuich erbij als we scoren, gaan op onze knieën in het grasveld, handen in de lucht, alsof er 50.000 man om ons heen staan.

Als we onder de douche staan te zingen, wordt de badkamerlamp een schijnwerper, de spiegel een camera.
Het water dat wegloopt klinkt als applaus.

We praten alsof alles wat we zeggen door duizenden gehoord wordt, geven interviews aan denkbeeldige journalisten.

En als we dan ‘s avonds de trap op lopen, stoppen we kort aan de rand van het bed. En voordat we onze dekens optillen, maken we een buiging. Maar we wachten niet op applaus:

morgen moeten we weer op.

De eerste recensie is er ook al:

‘Opmerkelijk’ noemt De Gelderlander mijn bijdrage aan het Nijmeegs Boekenfeest. Jaap Robben begon een stadsdichtertraditie door op het Boekenfeest een nieuw stadsgedicht op een postkaart te presenteren. Die traditie wilde ik in ere houden, maar ik vond het moeilijk. Ik zag niet hoe ik het boekenweekthema – vriendschap en andere ongemakken – moest verwerken in een gedicht over Nijmegen.

Totdat ik in Amsterdam een button in mijn hand gedrukt kreeg door Maartje Wortel. Het was een button van Oostpool. Erop stond: Arnhem ’till I die. Dat was het: ik ging een stadsgedicht over Arnhem schrijven.

Ik sms’te mijn plannen naar Joeri, de vormgever van al mijn stadsgedichten, die met het plan kwam om Martijn Brugman te fotograferen. Met trolleykabels. Ik zei tegen Martijn: ‘Ik weet niet wat Joeri allemaal van plan is.’ Joeri zei tegen Martijn: ‘Ik weet niet wat Dennis allemaal van plan is.’ Ons plan was om in het stadskatern van de Arnhemse editie van De Gelderlander te komen.

Vrijdagmiddag belde de stadsredactie op om me ‘namens de Arnhemse gemeenschap’ te bedanken. Ze wilden het op de voorpagina. De Arnhemse gemeenschap zelf reageerde en masse en beduidend anders op de site. Zo ook de Nijmegenaren:

Gadverdamme wat ben jij voor een Nep Nimwegenaar Kerel
Kut dichter wij gaan nooit vriendjes worden met arnhep
kut stad ga lekker daar wonen dan ofzo als ju da wilt
NEC Fan - 19-03-2012 | 16:54

En ook het eerste tegengedicht volgde snel. Jibbe Willems schreef het gedicht ‘Nijmegen’:

Toen ik vertelde dat ik naar het zuiden ging,
zomaar, om eens rond te kijken,
bleef het lang stil. “Naar N.?” vroeg een vriend
en ik knikte.

Hij zei: “Sommige kloven hoeven niet gedicht,
die liggen er goed en met reden
zoals de kloof die er al jaren ligt
tussen Arnhem en dat N. daar beneden.”

Steeds meer vrienden vielen hem bij, één zei
dat er niet voor niets zoveel water tussen ons lag,
een ander had koudwatervrees
en vond elke brug een brug te ver.

Ze vertelden me dat de taal daar gesproken
zo zacht was dat je er in weg kon zakken.

En één die het van horen zeggen had,
sprak van de reiziger die was verdwaald
op het Keizer Karelplein. Nu nog rijdt
de arme ziel zijn rondjes in de eeuwigheid.

“En de meisjes uit het zuiden zijn zompig,
zij kijken sponzig uit hun ogen en vreten
als tarantula’s hun partner na de paring op.”

Nu ben ik niet bang aangelegd
en zie ik eetlust in een meisje graag,
maar liever niet verdwijn ik,
natgezweet en leeggevreeën,
in een Nijmeegs meisjesmaag.

Ik schudde het plan van mij af
nam afscheid van mijn vrienden
en liep langs de Rijn terug naar huis.

Daar, dacht ik, begint het diepe zuiden,
terrein dat voor mij onbekend blijft,
want meer nog dan water ligt er de angst
die ons, Arnhem en N., uit elkaar drijft.

Rasarnhemmer Richard Derks meldde:

We komen er wel. Uiteindelijk. Zoals Frank van der Mee op facebook zei: één gedicht maakt nog geen lente.

De postkaarten zijn nog volop beschikbaar. Mail je adres naar arnhem@denieuwes.com en je krijgt er een in de bus.

Willem maakt altijd grappen over het feit dat ik:

1) alles in de wij-vorm schrijf

2) altijd opsommingen maak

Daarom is deze speech gegoten in de vorm van een opsomming, en waar mogelijk in de wij-vorm geschreven.

1.

We hebben erg uitgekeken naar dit moment. En in ieder geval een van ons heeft er ook ontzettend tegen opgezien. Dat eerste omdat Willem eindelijk debuteert. Willem was lang ons best bewaarde geheim, maar nu hoeven we ons niet meer in te houden. Over dat tweede: ik herinner me een gesprek met Hanneke, het moet rond de tijd geweest zijn dat Willem zijn contract tekende. Hanneke zei: “Wat moeten we toch in hemelsnaam zeggen als Willem debuteert?” Allebei waren we bang dat we uitgenodigd zouden worden om te spreken. Dat begrijpt iedereen die Willem wel eens heeft horen speechen. Daar kun je niet tegenop.

Op 2 juni 2011 maakte ik een bestand aan met de naam ‘Speech Willem’. Ik schreef vier regels en hield het voor gezien. Ik heb het bestand in het halfjaar dat daarop volgde vaak geopend en naar een knipperende cursor gekeken. Op 4 februari 2012 kwam het mailtje:

Ha Dennis,

Ik zou het super vinden als je zou willen optreden op mijn boekpresentatie. Ik denk aan iets van tien minuten. Maar er is dus niet echt budget. Het zou mooi zijn als ik iedereen een drankje aan kan bieden, maar dat moet ik nog bekijken. In elk geval krijg je een pintje en een boek en als je wilt een ander boek uit het fonds, en veel liefde.

Ik had het gedaan al had ik moeten bijbetalen, Willem. Dat weet je.

Wat niet wil zeggen dat ik het biertje niet waardeer.

2.

Ik ken Willem nu een jaar of zes. Dat betekent onder andere dat ik erbij was toen hij leerde dat ‘horeca’ een afkorting was. Hij had altijd gedacht dat dat gewoon een woord was, zoals ‘aardappel’ dat is.

Van die zes jaar heb ik Willem het beste leren kennen in de laatste twee. Dat begon met Eerstejaars, een manuscript dat later Dagen van gordijnen, We hebben een vogel nodig, Niet hier en uiteindelijk De overkant zou gaan heten. En vrijwel meteen nadat hij op basis van dat manuscript een contract had binnengehaald, noemde hij het ‘oud papier’.

De Overkant was een verhaal over een jongen, Simon, die vanuit een klein dorp naar de dichtstbijzijnde stad vertrok om te gaan studeren. Het verhaalde over Willem voordat ik hem kende, maar in een stijl die onmiskenbaar de zijne was:

In de supermarkt stond ik met een mandje in mijn hand en begon toen pas na te denken over wat ik kon maken. Zo ging dat regelmatig. Ik werd afgeleid door een jongetje dat op de smalle tegels door de gangen hinkte. Hij neuriede mee met de muziek die uit het plafond kwam en waar je niet omheen kon. Soms raakte hij bijna de producten in de schappen. Er viel niets om, zijn moeder trok hem steeds net op tijd weg.

Ik dacht weer aan het eten en begon, nog zonder idee, willekeurig door de gangen te lopen. Hier en daar stopte ik en staarde even naar de schappen. Op deze manier liep ik onbewust achter een vrouw aan. Toen ze omkeek, bleef ik staan en haalde een willekeurig pak uit de schappen.

Rijst.

Terwijl ik nadacht of dit het moest worden, meende ik Anne tussen de schappen door in een andere rij te zien. Haar jas en haar haren. Ze liep met een karretje naar achteren. Ik voelde me betrapt. Ik wilde haar niet tegenkomen. Niet hier, niet nu. Ik koos voor de rijst en liep naar voren. Het werd kip met rijst. Met ui, paprika en een groentemix. Vijf ingrediënten, dat was het minimum wat ik mezelf gesteld had.

Hoewel de hoofdpersoon Simon heet, zien we Willem hier terug: een jongen die groots drama in kleine dingen ziet (er viel niets om) en een jongen die zichzelf doelen stelt, die beter wil worden. Die twee dingen, en dat ‘groentemix’ schijnbaar één ingrediënt is.

3.

Ik las twee versies van dat manuscript en toen vertelde Willem me dat hij een contract had. En dat hij had besloten een ander boek te schrijven. Dat boek werd Park.

In De overkant leken de vrienden van het hoofdpersonage veel op Willems vrienden, maar was die hoofdpersoon zelf een constructie. In Park is het andersom. Willem is Willem. Het verschil is tegelijkertijd groter en kleiner dan je denkt. En om de vergelijking op scherp te zetten, hier de supermarktscène uit Park:

‘Lenteuitjes?’

De puisterige jongen in supermarktuniform sprak het woord uit alsof het een scheikundige term was. In een hoog tempo begon hij door de winkel te lopen. Ik ging achter hem aan. Vlak bij de ingang verminderde hij vaart, las de kaartjes die op de schappen waren bevestigd en liep toen weer de andere kant op. Hij vroeg het aan de manager. Ik stond ernaast. De manager zei dat ze geen lenteuitjes hadden. De jongen draaide zich naar me toe en schudde zijn hoofd.

‘Het spijt me,’ zei hij en ging weer verder met zijn werk.

De supermarkt lag aan de rand van de nieuwbouwwijk, een paar honderd meter van het park af. Het was een kleine winkel die je maar net een supermarkt kon noemen. Drie kassa’s en een balie voor kranten en sigaretten. Telkens verbaasde ik me over wat er allemaal ontbrak. Nu waren lenteuitjes niet iets wat ik regelmatig at, maar ik wilde een recept proberen dat ik op internet had gevonden. Even twijfelde ik wat ik moest doen en pakte toen maar gewone uien.

Dit keer komt de hoofdpersoon voorbereid naar de supermarkt, maar laat die het afweten. Waar Simon zichzelf begon te verliezen in een nieuwe wereld, wil Willem er één bouwen, veroveren, maar lukt hem dat niet, niet zoals hij wil. Maar dat moet u zelf maar lezen, ik wil niet te veel verklappen. Daar is het boek te goed voor.

Laten we het er dus maar hebben over waarom het zo’n goed boek is.

4.

Wat het zo’n goed boek maakt zijn Willems oog voor detail en zijn perfectionisme. In de tweede zin van het boek moesten de ruitenwissers op de laagste stand. We hebben er lang over gediscussieerd of het nu motregen, natte sneeuw, lichte regen of misschien wel mist moest zijn.

Er zijn boeken met schietende helikopters en ontploffende auto’s. Er zijn boeken waarin geweld en intriges de hoofdmoot zijn. En er zijn boeken zoals Park, waarin het om het juiste type neerslag gaat.

Ik moet daarbij denken aan een workshop experimentele muziek die ik ooit bijwoonde. We werden in groepjes verdeeld en moesten met dozen, potjes en stokjes muziek maken. De muziek moest over een emotie gaan die we op een kaartje kregen uitgedeeld. Mijn groepje had ‘woede’ en vrij voorspelbaar sloegen we de dozen kapot. De workshopleider kwam naar ons toe met een briefje. Hij keek recht voor zich uit en scheurde het blaadje gecontroleerd in stukjes. Hij zei: “Dit is ook woede.”

Tijdens de selectiedagen van Creative Writing vroeg een aspirant-student aan Willem waarover hij schreef. Hij zei: “Ik schrijf in ieder geval niet over emoties, want uhm… daar ben ik niet zo goed in.” Wat hij bedoelde is dat hij niet op dozen slaat. Willem scheurt minuscule stukjes van het papier af, beetje bij beetje. En uiteindelijk sta je als lezer naar een handvol confetti te kijken. Feest is anders, maar goed is het wel.

Willem ziet het drama in de manier waarop iemand aan zijn of haar thee nipt, in de plaats van de pijnlijke stiltes in een gesprek en in de bewoordingen van sms’jes. En ja, Park is het zoveelste boek van een debutant dat op diens eigen leven gebaseerd is, maar het is meer dan weer een verhaal van een twintiger die met zijn ziel onder de arm loopt. Door over zichzelf te schrijven, schrijft Willem eigenlijk over ons allemaal. Het is geen omweg, maar de meest directe route. Park gaat over ons eigen onvermogen, over onze eigen vriendschappen.

Zonder moeilijke woorden.

5.

Volgens de schrijver Frederick L. Collins zijn er twee soorten mensen: mensen die een ruimte binnenkomen en zeggen “Hier ben ik dan” en mensen die een ruimte binnenkomen en zeggen “ah, hier zijn jullie.”

Ik val in die eerste categorie. Willem in de tweede. (Met uitzondering van de lunchpauzes bij de Wintertuin waar hij altijd een halfuur lang zoveel mogelijk high fives verzamelt met zijn slechte grappen.)

Het maakt ons een raar stelletje, want naast collega’s zijn we vrienden. Vrienden die wel eens kibbelen alsof ze getrouwd zijn. Het is een vreemde combinatie.

Maar Willem herinnert me er altijd aan wat opletten betekent, dat je nooit hoeft op te houden met je over dingen te verwonderen. Willem herinnert me eraan wie we zijn als we podium en pose vergeten. Aan wat er overblijft als we het toneelspel achterwege laten.

Ik heb altijd gezegd dat iedereen een eigen Willem moet hebben. Dat moment is er nu. U kunt Willem mee naar huis nemen, op uw nachtkastje leggen, in uw boekenkast of tussen de familiefoto’s zetten, maar vooral ook lezen. En ook niet onbelangrijk: u kunt Willem cadeau doen. De wereld wordt er beter van.

6.

Tot slot: ik ben voornemens om mijn volgende bundel af te sluiten met een gedicht dat ik van Willem heb gestolen.

Hij sms’te me dit:

Ik ben wat later vertrokken,
maar wel al onderweg.

Ik ben blij dat je er nu bent, Willem.

Op ons, op jou, op Park. 

Park is verkrijgbaar! Onder andere hier, hier, hier en hier. En ook als e-book.
En Hanneke schreef ook een speech. 

1. Kutgitaar

Afgelopen dinsdag reisden we met een hele bende Nijmegenaren (en een Arnhemmer) af naar De Nieuwe Anita. Aldaar sloot een menigte Amsterdammers zich bij ons aan en hielden we het derde nummer van Kutgitaar ten doop. Het was een soort van schoolreisje. We hebben ons vreselijk misdragen. Maar er was een lasershow. En heel tof (en onverwacht veel) publiek.

Bekijk de foto’s op de site van de Kutgitaar. Daar kun je meteen ook lezen hoe je dit nummer bestelt, want dat ga je zeker willen.

2. Das Magazin

Toen ik dinsdag in de rij stond bij Athenaeum, kochten de mensen voor me alleen maar Das Magazin. Eén vrouw kocht zelfs twee exemplaren. Ik denk dat het hip is. Er lag dan ook een hele stapel op de toonbank. En er hing er één achter de toonbank. En in de etalage. Ik sta erin. En erop: op het omslag is duidelijk te zien hoe ik de 1 kapot maak. Niet zoveel als Jan Jaap van der Wal, maar meer dan Maartje Wortel. Binnenin mag ik de afdeling ‘dat wat zich aan het thema conformeerde’ openen.

Als je geen zin hebt om bij Athenaeum in de rij te gaan staan, kun je het nummer ook gewoon hier bestellen.

3. Blauwe Maandag Vol. 2

Twee weken geleden stond ik op het podium te schreeuwen voor een zaal vol hiphoppers. Aanleiding was de releaseparty van Blauwe Maandag Vol. 2 van Nijmeegs’ trots Discipline, waarop ik met een nummer meedoe. Vroeger zat ik in een bandje en schreeuwde ik te pas en te onpas ‘circle pit!’. Nu droeg ik poëzie voor en kwam die pit vanzelf. Toen ik het podium afliep kreeg ik heel wat schouderklopjes en één aai over mijn bol (van Joeri). Dat heb je bij poëzie-avonden nou nooit. Het was een goed feestje.

Vandaag ben ik los

Later dit jaar verschijnt het debuutalbum van Discipline & Rather Real, maar omdat ook zij niet lui op de bank hangen brengen ze alvast een mixtape uit. Het derde deel van die mixtape is vandaag online gegaan, inclusief mijn bijdrage. Luister de hele mixtape op Youtube, of download’m hier. En als je dan toch bezig bent, stem even op die jongens voor de Grote Prijs.

En omdat ik jullie allemaal, stuk voor stuk, mooie mensen vind, hier nog een plaatje voor jullie:

Lieve Hanneke,

ik zou kunnen beginnen door te zeggen dat aankomen in Berlijn altijd een beetje thuiskomen is, maar dat is cliché en pathetisch. Het is meer zoals voor het eerst weer gaan zwemmen in de zomer: je kijkt ernaar uit, weet dat je de bewegingen nog kent, maar het gevoel dat je krijgt als je het water inloopt is altijd weer nieuw, voelt altijd weer anders. Bijvoorbeeld kouder dan je gedacht had.

Berlijn was koud deze week. Heel koud. Voor de deuren van Tacheles deelde ik een kop smerige koffie met Bert en een kunstenares die ons een rondleiding gaf – om warm te blijven. Ik ben naar de Kaufhof op Alexanderplatz geweest om een lange unterhose te kopen. En regelmatig doken we weer even het hotel in om warm te worden. Berlijn was koud deze week.

Ik zou je kunnen schrijven over ons hotel, het Michelberger aan de Warschauerstraße, dat gevuld is met verwijzingen naar The Big Lebowski (en waar die film non-stop op de gangen en de kamers draait). Je kunt er wat gaan drinken. De lobby annex café heet Honolulu en de sfeer is er fijn. Ze hebben Brezels. Ik zou je kunnen schrijven over hoeveel ik van de S-Bahn houd. Ik zou je kunnen schrijven over wat ik allemaal gekocht heb (ik heb in het buitenland altijd de neiging veel geld uit te geven). Ik zou je kunnen schrijven over de Kartoffelkeller, waar zelfs de toetjes aardappels bevatten (en die mijn favoriete plek is voor schnitzels). Maar ik schrijf je liever over Anna en de gebouwen. De dingen waar ik altijd over schrijf dus.

Dinsdagochtend stapte Anna op de S-Bahn tussen Potsdamer Platz en de Oranienburgerstraße. Dit keer was ze blond. Ze zag er zacht uit – niet dik, maar zacht. Ze had grote, donkere ogen en zat comfortabel aan het raam in haar spijkerbroek met gaten, sneakers en windbreker. Ze keek naar buiten. Ze leek gelukkig. Niet gelukkig zoals een meisje dat net bij de leukste jongen ter wereld vandaan kwam, maar gelukkig zoals een meisje dat blij is zichzelf te zijn. Blij is met haar leven.

Halverwege de rit zag ze dat ik haar zag en iets later stapten twee incognito controleurs op. Er was drukte, gezoek naar kaartjes en we verloren het sporadische oogcontact. Bij het uitstappen zag ik dat ze twee dreads had. Ze nam dezelfde halte, maar niet dezelfde uitgang, wat zoveel betekent als dat we van elkaar wegliepen.

‘s Avonds zag ik haar weer. Dit keer was ze Jackie Onassis. In de benedenzaal van het C/O (op de hoek van de Oranienburgerstraße en de Tucholskystraße) wordt werk van Ron Galella, oerpaparazzo, tentoongesteld. Er is een foto van Marlon Brando vlak voordat die Rons kaak brak. Er is een foto van de keer daarop dat hij poogde een foto van Marlon te maken. Ron droeg een football-helm. Er is ook een foto van Hitchcock die goud waard is en er is een foto van Mick Jagger die betrapt wordt met Jerry Hall, voordat dat bekend was. Het is iets voor jou, die expositie.

Maar de mooiste foto is van Jackie Onassis. Ron was naar een tenniswedstrijd van haar dochter gegaan. Jackie probeerde hem verwijderd te krijgen, maar dat lukte niet. Dus rende ze zelf maar weg. Op de foto zie je de wegrennende Jackie, ver in een veld. Je ziet niet eens echt dat zij het is, maar je weet het. Volgens het verhaal kwam ze uiteindelijk op een jogging track terecht. Zo is het leven, denk ik. In een documentaire die daar draait wordt beweerd dat Ron verliefd was op Jackie. Zij daarentegen gaf haar lijfwacht de opdracht: “Smash his camera.”

Op de bovenverdieping stond Anna naast me. Dit keer had ze bruin haar, ongelooflijk lange benen en een omgekeerd evenredig kort rokje. We lazen de informatie over de expositie die op die verdieping was, het werk van Gundula Schulze Eldowy. Ik las de Duitse tekst, zij de Engelse. Ik leunde tegen een pilaar, maar Anna danste. Zo leek het tenminste. Ze kon niet stil blijven staan: enerzijds alsof ze pasjes volgde, anderzijds alsof ze zenuwachtig was. Even stonden we helemaal alleen in die gang. Totdat er mensen naar boven kwamen. Ik liep naar links, Anna naar rechts. De tentoonstelling was heftig. Anna was terecht zenuwachtig.

De avond erop dacht ik Anna ook nog te zien bij de kassa van een poëzielezing. Ze was weer blond, maar dit keer geverfd. Ze had lappen stof om zich heen geslagen – het was koud in Berlijn – en grotere ogen dan voorheen. Ze fluisterde omdat de lezing al begonnen was. Normaal als mensen fluisteren klinkt het lelijk, raspend en instabiel. Bij haar niet. Het was een melodieuze, stabiele fluister, ondanks de kou. Later zag ik dat ze Uggs droeg en dus Anna niet kon zijn. Het was een onvergeeflijk vervelende poëzielezing.

Die avond was alweer mijn laatste in Berlijn. Na de lezing gingen Bert en ik meteen terug naar het hotel. We dronken nog een biertje op onze kamer en keken nog een stuk van The Big Lebowski. Bert ging slapen en ik liep nog even doelloos door de lobby, plakte wat stickers, verstopte mijn laatste zines en schreef iets in het gastenboek. Berlijn is een moeilijke stad om te verlaten. Ik sliep slecht, stond vroeg op en kocht drie Brezels voor in de trein. Anna was nergens meer.

Ik heb vergeten je te schrijven over de gebouwen, maar dat geeft niet: ze zijn overal.

Groetjes,
Dennis

P.S.: Doe je de groeten aan Vincent?

Het gedicht Wie houdt Linda tegen? is het meest gecoverde gedicht uit mijn bundel. Het is bekender in de uitvoering van de Asfaltfeeën dan in mijn eigen – onlangs op cd verschenen. Daarnaast werd het bij Poetracks Talent nog door vier bands muzikaal vertolkt. Ten slotte vertaalde de Duitse dichter Ralf Thenior het deze zomer. In een nieuwe serie, roterfandenlyrik, mocht hij een gedicht van een buitenlandse dichter naar keuze opnemen, Fenster zur Welt noemen ze dat. Ralf koos Linda, in de verantwoording schrijft hij:

Het gedicht beviel me meteen bij de eerste keer lezen. Ik ken Linda. Ook ik weet haar naam niet. Haar in dit gedicht weer tegen te komen, heeft me aan veel situaties herinnert, waarin ik haar gezien heb, om haar meteen weer te vergeten. Eigenlijk heb ik haar door dit gedicht voor het eerst precies waargenomen.

Het gaat om ons tijdelijke niche-bestaan in de anonimiteit van de steden. De regelmatige, toevallige ontmoeting met een slonzig meisje tot een scène geperst, die een merkwaardig, beklemmend gevoel oproept. Ik ontdek, dat ik voor anderen een Linda-figuur ben. Sympathie voor Linda komt op en het angstbeeld dat de sjabloon leeg is.

Ik mailde hem gisteren om hem te vertellen dat ik zijn vertaling in zine-vorm ging gieten. En hem nog een keer voor deze mooie woorden te bedanken. Hij mailde terug dat hij het gedicht een paar dagen geleden in Hamburg (op de Reeperbahn) had voorgelezen. Een stem achter in de zaal riep dat het ook een gedicht van Thenior had kunnen zijn. “Das hat mich gefreut.”

En mij. En nu gaat Linda naar Berlijn. De foto op de voorkant van het zine maakte ik twee jaar geleden in Berlijn, twee weken voor het verschijnen van mijn debuutbundel. Daarmee is de cirkel rond.

Dag Linda, het ga je goed.

Oplage: 100, gestempeld en genummerd. Mini-zine A8.

Aan de vooravond van gedichtendag trad ik op in de Vera – waar ze goddank nog steeds een select aantal posters zeefdrukken. Daar stond ik met Ellen Deckwitz, Daan Doesborgh, Sieger MG en John ‘Evidently Chickentown’ Cooper Clarke op de planken van de Vera. Ik kan u garanderen dat dat het mooiste feestje van die avond was. Waar dan ook. Cooper Clarke was jarig en dat moest gevierd worden, met zijn gebruikelijke mix van stand-up en rauwe poëzie (al dan niet gemompeld):

Stiekem wilden Daan en ik wel met hem op de foto (en Ellen wil sowieso altijd wel op de foto), maar we konden moeilijk ombeurten met onze mobiele telefoons kiekjes maken. Gelukkig was daar Jan Glas, die naast het best bewaarde poëtische talent van Groningen ook nog eens een geweldige fotograaf is. Daan en ik strikten Jan en beloofden hem backstage te loodsen om ons met een van onze jeugdhelden op de foto te zetten. Enigszins gegeneerd vroeg ik aan John of hij met ons op de foto wilde. En of hij daarvoor even mee de gang op wilde, want het licht in zijn backstagekamer was niet zo goed.

John bleek een verdomd relaxte kerel en willigde in. En zo stonden we in een hoekje op de gang en begon er iemand te zingen. Volgens mij was het John die I will survive inzette. Daarna werden we een soort jukebox van slechte klassiekers. Venus kwam voorbij, maar ook Livin’ la vida loca. Het was een medley die zijn weerga niet kende. Om ons heen verzamelden zich mensen die zich vast afvroegen of ze een ambulance moesten bellen. Of de politie. Maar gelukkig was Jan Glas een van die mensen en leek het nog enigszins op een fotoshoot wat daar gebeurde. Waarvan akte op Jans flickr-stream. Ook al sliep ik weinig, wat ik sliep was de slaap der rechtvaardigen. Of in ieder geval der gelukkigen.

De volgende ochtend moest ik er vroeg uit om les te geven op ArtEZ en me Nijmegenwaarts te spoeden want daar zou (als alles goed was) de poster met het nieuwe stadsgedicht op me wachten. Het was nogal een stressig ding geweest om het op tijd af te krijgen voor die avond, maar de drukker had geleverd. Het gedicht was er. En vrijwel meteen zag iemand de spelfout. Ik had de verkeerde versie naar Joeri (SmooveBusiness) gestuurd. En als je een spelfout naar de drukker stuurt, maak je er meteen vijfhonderd. Ik kocht wat stiften en mijn lief verbeterde zo goed en kwaad als het kon een handvol posters voor die avond. Daar presenteerde ik het gedicht op de Dichtersnachten – zie hieronder.

Johan Roos ontdekte nog een fout en Kim van Kaam verbeterde nog her en der wat en het ding kon meteen weer naar de drukker. Althans, als Joeri’s computer niet gecrashed was. Hij had de bestanden, die bestanden waren onbereikbaar.

Maar vandaag, precies een week na gedichtendag is het er: mijn gedicht voor gedichtendag. Het thema van die dag was Stroom en dan kom je in Nijmegen natuurlijk al heel snel bij de Waal uit. Omdat ik al een gedicht over de brug had geschreven, wilde ik dit gedicht daar een soort vervolg op laten zijn. Dat ziet u vast zelf ook wel. De poster gaat nu naar de drukker en is vanaf eind volgende week weer leverbaar. Als je er een wilt, mail je adres naar stroom [at] denieuwes.com en hij gaat van de drukker zo de post op. Natuurlijk is het gedicht ook hier te lezen.

If you define the wild als self-managing, self-organizing and self propagating, all natural languages are wild systems. The imagination, we can say, for similar reasons, is wild.
Gary Snyder, in een interview met de Paris Review.

Precies een jaar geleden probeerde ik eilander te worden. Voor het eerst in de drie jaar die ik toen op de Vlietberg woonde, kwam het water van de Waal de weg over. Ik zou met een boot aan wal moeten, was de voorspelling. Ik hield een logboek bij van mijn vorderingen in het eilander worden, gelardeerd met citaten van met name Thoreau en Snyder – het populairste wat ik ooit op deze site heb gedaan.

Toen de Waal dit jaar weer begon te stijgen, kwamen met het water de vragen of ik weer thuis vast zou komen te zitten en of ik er weer over ging schrijven. Zeker was er hier genoeg veranderd om over te schrijven. De pick-up van Tattoo-Hans die vorig jaar een glansrol speelde, heeft inmiddels de Vlietberg verlaten. Matthijs en Michiel hebben na het hoogwater juist een pick-up aangeschaft. (In een van die pick-ups reed ik als passagier de afgelopen zomer in het donker door de velden, slalommend tussen de koeien, maar dat is een ander verhaal.) Het voertuig is zo prominent dat het (in duct tape aangebracht) de verkeersborden hier verrijkt en in de grafiek op Johns website officieel het symbool is geworden voor de grens waarop het water de weg over loopt (en de pick-ups echt in actie moeten komen).

Michiel, Matthijs en John zijn zelfs een club begonnen. Je mag erbij als je iets met een laadbak hebt. Ik spaar voor een bakfiets, al vinden ze dat “nu ook weer niet de bedoeling.”

Dit jaar hebben we geen plank voor de deur gemonteerd of een voorraad eten en water aangelegd. We waren rustiger. Er is niks aan de hand. Het is januari, het water stijgt en we zien wel. Ik ben dan misschien nooit een eilander geweest; ik ben hard op weg een echte Vlietberger te worden.

Vlietbergers trekken deze tijd van het jaar gewoon hun laarzen aan en begroeten het water. En ze kanoën in wat eerder hun achtertuin was.

Meer foto’s hier.
Het archief van vorig jaar staat nog steeds online en is er tevens als gratis e-book.