Lijstjes 2009 #4: Proza

Op de valreep nog het laatste lijstje: de romans en verhalenbundels die me het meeste gedaan hebben dit jaar.

City of ThievesDavid Benioff

Eigenlijk hou ik niet van historische fictie en al helemaal niet van verhalen die tijdens de Tweede Wereldoorlog spelen. Maar dit boek… enfin. Eerst een introductie.

David Benioff is wat minder bekend dan zijn generatiegenoot Dave Eggers, maar zeker net zo hard de moeite waard. Ik leerde hem kennen via de verhalenbundel When the nines roll over, maar hij is waarschijnlijk bekender om zijn eerste roman, The 25th Hour. Het boek werd verfilmd door Spike Lee en Benioff nam zelf het scenario voor zijn rekening. Hij schreef daarnaast scenario’s voor The Kite Runner en X-Men Origins: Wolverine. Momenteel werkt hij aan een scenario over het leven van Kurt Cobain.

Het verhaal van City of Thieves speelt tijdens de bezetting van Leningrad in de Tweede Wereldoorlog, waarin de stad hermetisch is afgesloten en mensen gedwongen zijn hun huisdieren te eten en uien te delen als avondeten. Hoofdpersonage Lev Beniov (de zeventienjarige zoon van een door het regime afgevoerde dichter) wordt gearresteerd voor het plunderen van een boven Leningrad neergedaald Duits lijk, en dat ook nog na de avondklok. Hij wordt samen met de charismatische Kolya, een ‘deserteur’ uit het Russische leger, in de cel gegooid. Beiden zijn ze ervan overtuigd de volgende ochtend neergeschoten te worden, maar in plaats daarvan krijgen ze de kans hun vrijheid terug te winnen door middel van een levensgevaarlijke en bijna onmogelijke missie: een dozijn eieren bezorgen voor de bruiloft van een officiersdochter.

De rest is het boek. Dat Benioff veel voor films schrijft, zie je er makkelijk in terug. De spannignsbogen zijn zorgvuldig opgebouwd en het boek is geschreven in korte, scenische hoofdstukken. Het is vlot, het is aangrijpend en bijzonder grappig. De oorlog is meer het decor voor een bijzonder coming of age-verhaal. Lezen. Beginnen kunt u nu al: hier.

Dit is jouw huisMaartje Wortel

Van een ruime halve eeuw geleden naar helemaal hier en nu: de debuutbundel van Maartje Wortel. Voor het afgelopen Wintertuinfestival wilde Willem een simpel voordrachtenprogramma maken. En dan met proza, want poëzie was er al genoeg. Hij maakte een selectie van juist verschenen/nog te verschijnen boeken en vroeg de rest van de redactie om mee te lezen. De ongecorrigeerde proef van dit boek was populair: er was bijna een soort van intekenlijst onder de redactie zo van ‘Na jou, krijg ik hem.’ En zo kwam het dat ik maar gewacht heb tot het boek er was.

Vaak val ik over stijl en stilistisch was deze verzameling niet helemaal mijn ding. Waar ik vaak dan ergens halverwege een boek toch opgeef, was ik halverwege Dit is jouw huis helemaal om. Het is niet mijn stijl, maar wat is dit goed.  Het mooie aan de verhalen in dit boek vind ik het open, verkennend karakter ervan. Misschien is dat iets wat bij een debuut hoort, je probeert van alles uit, maar ik denk dat het ook iets fundamentelers is. Ik krijg bij het lezen en herlezen van de verhalen het gevoel dat voor Wortel de vraag ‘Wat als…?’ het begin van een verhaal is en dat het antwoord van daaruit gezocht wordt, simpelweg, door te schrijven.

Dat resulteert in een bundel die de dromerige sfeer van Sam Mendes-films en bovenal een ontwapenend effect heeft. En als er iets moeilijk is, is het ‘ontwapenend’ zijn.

Hoe de wereld perfect functioneert zonder mijJoost Vandecasteele

Van het nu gaan we dan naar ietsje verder. Naar de grimmige wereld van Joost Vandecasteele. Deze tipte Maarten me, meerdere keren. “Dat moet jij echt lezen.” En vooral ik, omdat het iets voor mij zou zijn. En gelijk had hij. Wie mij (en wat ik schrijf) een beetje kent, die weet wel wat een flaptekst zoals de deze met mij doet:

Dit is niet enkel mijn verhaal. Dit is het verhaal van een volledige generatie. Niet deze generatie, maar de volgende. Niet nu, maar iets later in dit verse millennium. Niet hier, maar in de grootste stad die dit land ooit heeft gekend.

Men zegt dat je de verhalen moet schrijven die je zelf heel graag wilt lezen. De last is nu verlicht, want Joost Vandecasteele schrijft ook een deel van die verhalen. Ik ga hier ook niet al te veel over zeggen. Als u meer wilt weten, kunt u bijvoorbeeld de Iets met boeken van afgelopen weekend nog eens terugkijken. Zo’n Banksyesque omslag is natuurlijk ook niet mis.

Verder nog de moeite waard:

A prospect of the sea – Deze verhalenbundel van Dylan Thomas kocht ik vanwege het verhaal ‘After the fair’ dat ik vervlochten heb door mijn kerstverhaal. Thomas’ proza is net zo adembenemend als zijn poëzie. Het geniaal grappige essay How to be a poet is het perfecte toetje op het einde van deze geweldige verzameling. De bundel staat ook integraal online.

Print is dead – Jaja, die stond ook al in mijn poëzielijstje. Hier de tweede reden: omdat u de verhalen van Jan Aelberts, Eva Mouton en Maarten Ingels die hierin staan gewoon moet hebben.

Wij – Intrigerend boek van Jeroen Olyslaegers. Het eerste boek dat ik van hem las, maar ik heb zo’n vermoeden dat ik nog meer Olyslaegers in huis ga halen.

Paarse Dingen – Frans Kusters, en wel hierom.

Zo en dat was 2009. Ik wens u een fijne jaarwisseling vanavond. We zien elkaar terug in 2010.

2 thoughts on “Lijstjes 2009 #4: Proza

  1. Die “City of Thieves” ga ik kopen … tx voor de tip … Mooi toch ook aan veel Amerikaanse literatuur hoe je vanaf de eerste zin meteen in een verhaal gesleept wordt: “My grandfather, the knife fighter, killed two Germans before he was eighteen. I don’t remember anyone telling me—it was something I always seemed to know, the way I knew the Yankees wore pinstripes for home games and gray for the road.”

    Ik heb het gevoel dat veel Nederlandse en Vlaamse schrijvers een langere aanloop nemen

  2. Pingback: Mijn mensen: Maartje Wortel « De Nieuwe S

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s