De Verjaardagen

Gisteren presenteerde Hanneke Hendrix haar debuutroman De Verjaardagen. Willem en ik mochten speechen. Hieronder mijn speech. 

Je kunt een briefje van vijfentwintig geen twintig keer opvouwen

Precies een week geleden vroeg Willem me naar mijn ‘insteek’ voor deze speech. Insteek. Dat had ik niet. Ik heb bij mijn weten nog nooit een insteek gehad.

“Misschien moeten we dat even afstemmen.”, zei Willem. “Ga je iets met haar weblog doen?”
“Nee, misschien wel iets met sms-jes.”, zei ik.
“Dat is toch ook van haar weblog?”
“Oja.”
“We zullen wel veel dezelfde dingen zeggen.”, zei Willem.

Uitgaande sms, naar Kim, 16 september, 21u23:
Willem vroeg me vandaag naar mijn insteek voor de speech. Alsof ik ooit zoiets heb als een ‘insteek.’
Inkomende sms, van Kim, 21u24:
Die sms-jes, dat is toch een insteek?
Uitgaande sms, 21u24:
Dat is geen insteek, dat is een einde.
Uitgaande sms, 21u26:
Wat daarvoor moet komen valt me zwaar.
Inkomende sms, 21u26:
Ok, ik wist niet dat je daarmee ging eindigen. Het lijkt me verschrikkelijk moeilijk.

Altijd als ik het moeilijk begin te vinden en ga twijfelen, ga ik mensen citeren.

Of mijn tekst nummeren.

2.
Ik weet niet meer precies hoe ik Hanneke heb leren kennen. Ik volgde haar blog – waar we (zo leerde ik later) Jenneke Harings eeuwig dankbaar voor mogen zijn. Ik was vrij snel fan. En ontzettend blij dat zo’n goede schrijfster gewoon woonde in de stad die ik als nieuwe thuis had gekozen.
Niet lang daarna deden we een eentweetje met wedstrijden winnen. Hanneke won in 2004 de Nijmeegse voorronde van Write Now, ik in 2005 (Hanneke zat toen in de jury). Ik won vervolgens in 2006 de Lowlands-schrijfwedstrijd, Hanneke in 2007. Als mensen dan vroegen waar Hanneke en ik elkaar van kenden zeiden we: “O, wij winnen om beurten wedstrijden.”

3.
Een jaar nadat Hanneke de Lowlands-wedstrijd had gewonnen, wilde ze een boekje maken. Met mij en Willem. Dat leek haar wel gezellig. En dat was het. Het boek moest in 2008 verschijnen, omdat Hanneke iets met het cijfer acht had. Het Nieuwe Zwart verscheen uiteindelijk in 2009, maar Hanneke had de uitgever overgehaald om er 2008/2009 in te zetten. Dat lukt je alleen als je Hanneke Hendrix bent.

4.
Uitgaande sms, naar Willem, 16 september, 22u11:
Was Het Nieuwe Zwart al uit toen we op die Gentse Feesten voordroegen?
Uitgaande sms, naar Willem, 17 september, 16u20:
Was Het Nieuwe Zwart al uit toen we op die Gentse Feesten voordroegen?
Inkomende sms, van Willem, 17 september, 16u28:
Erna denk ik. De foto’s op facebook stammen uit 2010. Al was het er een jaar voor, dan was het toch na het nieuwe zwart. Ga je fijn over die autorit schrijven?

5.
De eerste en enige echte keer dat ik ruzie had met Hanneke was vlak nadat Het Nieuwe Zwart uit was. Het was in Gent. We moesten daar voordragen op de Gentse Feesten. Willem reed. Op de heenweg maakte ik een foto van mij en Hanneke. Je ziet mij vanaf de achterbank over Hannekes stoel leunen. Ik kijk zo blij als een tiener. Hanneke kijkt als iemand die een blije tiener achter zich heeft. Ze lacht en kijkt uit het raam. Het is mijn favoriete foto van ons tweeën.

Op de terugweg hadden we ruzie. Hanneke en ik zwegen heel hard naar elkaar. Willem reed.

6.
Misschien weer een jaar later wilde Hanneke aan een roman beginnen. Of ik mee wilde lezen.
Nu heb ik nooit het idee gehad dat ik iets zinnigs over Hannekes proza kan zeggen (waarvan akte), omdat ik simpelweg fan ben. En het boek in kwestie zou ook nog eens over de Hooiman gaan. Met de Hooiman was Hanneke gelukt waar ik vandaag nog jaloers op ben: het scheppen van een onvergetelijk personage, een personage dat je gaat beschouwen als iemand die je kent, een vriend misschien, een personage waar je aan blijft denken.

Kortom: Ik was er een beetje bang voor. Maar we spraken een paar keer af, zoals het een Nijmeegse schrijver betaamt in de Blaauwe Hand. Hanneke had altijd veel tekst en nog meer twijfels. Ik kon alleen maar zeggen dat ik het fantastisch vond.

Het enige kritische wat ik me herinner gezegd te hebben is: “Hanneke, je kunt een briefje van vijfentwintig gulden [want Hanneke schreef over guldens] niet twintig keer opvouwen.” Daarop haalden we allebei een biljet uit onze portemonnee en bleek dat inderdaad niet te kunnen.

Niet lang daarna mailde Hanneke niet meer. Op Oranjepop, een half jaar later, vroeg ik haar of ze nog aan de roman bezig was. Ze vertrouwde me toe dat ze aan iets anders was begonnen, een nieuwe roman. Dat mocht ik tegen niemand zeggen. Ze glunderde zoals ik haar zelden had zien glunderen.

7.
Op Oerol dit jaar sprak ik met Hanneke over onze eerste en enige echte ruzie. We wisten allebei niet waar die ook alweer over ging. Hanneke zei dat ze me echt haatte op dat moment. Ik weet zeker dat ze, terwijl ze dat zei, haar tenen kromde. Ik deed dat ook.

8.
Dingen die me aan Hanneke doen denken: schrijfwedstrijden, sms-jes, slechte familiefoto’s, slechte trouwfoto’s, slechte foto’s in het algemeen, slechte reclames, lachen om mensen die het overduidelijk niet hebben begrepen, lachen om mensen die niet kunnen lachen om zichzelf, schemerlampen, theeservies, vinyl, The Smiths, oude films, guldens, sarcasme, het goede soort cynisme, Joni Mitchell, mooie mensen, mooi proza, onvergetelijke personages en het cijfer 8.

9.
Tijdens de Affaire zaten Hanneke en ik bij de Baardwaard. We spraken over haar boek, over alles dat er gebeurd was sinds Het Nieuwe Zwart. “Iedereen vliegt uit.” zei ik. En ik vond dat dat klonk als iets wat Hanneke had kunnen zeggen. Hanneke zei: “Hoezo?” En even daarna: “Maar we blijven wel allemaal hier hoor.”

10.
Uitgaande sms, naar Hanneke, 11 september, 00u37:
Ik woon dus nu tegenover de kluis, waar mensen luidruchtig praten. En ik weet zeker dat net iemand zei: “…van Hanneke Hendrix.” Waarop iemand anders zei: “Hanneke Hendrix?”. Het wordt een bestseller, meisje. Of een cult hit. Win/win-situatie.
Inkomende sms, van Hannke, 00u38: Ooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooooo [99 O’s]
Inkomende sms, 00u38:
(Dat moet afdeling Take Two zijn geweest.)
Uitgaande sms, 00u40:
Maakt geen fuck uit wie het was. Nu hoor ik het weer.
Inkomende sms, 00u40:
Watdanwatdanwatdan?
Uitgaande sms, 00u40:
Het woord ‘boek’, gevolgd door ‘hanneke’.
Inkomende sms, 00u40:
*slaat wijn naar achter*
Inkomende sms, 00u41:
Zeg wil je echt niet nu al je boek?
Uitgaande sms, 00u41:
Ja eigenlijk wel, maar ik vind het ook wel mooi de enige verjaardagen-maagd op dat feestje te zijn. Ik laat het je weten.
Uitgaande sms, 00u41:
Ah nee. Ik hoorde nu de titel. Haha.
Inkomende sms, 00u41:
Nee echt?
Inkomende sms, 00u41:
Ik slaap er slecht van
Inkomende sms, 00u42:
Gek hoor
Inkomende sms, 00u42:
Dat debuteren.
Uitgaande sms, 00u44:
Ja, het is een hel. Maar wat een fantastische hel.
Inkomende sms, 00u44:
Is
Inkomende sms, 00u44:
Is

11.
Hanneke. Ik ben heel erg benieuwd naar je boek, maar ik heb er geen seconde aan getwijfeld dat het fantastisch gaat zijn. Ik wist ook dat, als ik het al gelezen had, ik er waarschijnlijk weer geen zinnig woord over had kunnen zeggen. Behalve iets met heel veel o’s. Ik ben nog steeds fan. Dus ik zeg liever iets over de auter en dat ik vreselijk trots op je ben. En ik ben blij dat je blijft. Proost.

Advertenties

One thought on “De Verjaardagen

  1. Pingback: Er is altijd een begin (met water en thee!) « modder en lijm

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s